Exodus 15

Exodus 15

NIV — New International Version Bible (NIV)
SZ-PL — Słowo Życia (SZ-PL)
Verse 1
Then Moses and the Israelites sang this song to the Lord:

“I will sing to the Lord,
    for he is highly exalted.
Both horse and driver
    he has hurled into the sea.

Następnego dnia, wczesnym rankiem, najwyżsi kapłani, starsi i przywódcy religijni zebrali się razem z całą Wysoką Radą i postanowili przekazać Jezusa pod zbrojną eskortą Piłatowi, rzymskiemu gubernatorowi.
Verse 2
“The Lord is my strength and my defense[a];
    he has become my salvation.
He is my God, and I will praise him,
    my father’s God, and I will exalt him.
A gdy przyprowadzono Jezusa do Piłata, ten zapytał Go:

—Jesteś Królem Żydów?

—Sam to potwierdzasz—odpowiedział mu Jezus.

Verse 3
The Lord is a warrior;
    the Lord is his name.
A ponieważ, obecni tam, najwyżsi kapłani ciągle wysuwali przeciwko Niemu wiele zarzutów,
Verse 4
Pharaoh’s chariots and his army
    he has hurled into the sea.
The best of Pharaoh’s officers
    are drowned in the Red Sea.[b]
Piłat zapytał Go:

—Czemu nic nie mówisz? Czy nie słyszysz tych wszystkich oskarżeń?

Verse 5
The deep waters have covered them;
    they sank to the depths like a stone.
Lecz, ku jego wielkiemu zdziwieniu, Jezus nie odezwał się już ani słowem.

Verse 6
Your right hand, Lord,
    was majestic in power.
Your right hand, Lord,
    shattered the enemy.

A był zwyczaj, że raz w roku, na święto Paschy, Piłat uwalniał na prośbę ludu jednego żydowskiego więźnia.
Verse 7
“In the greatness of your majesty
    you threw down those who opposed you.
You unleashed your burning anger;
    it consumed them like stubble.
W tym czasie przebywał właśnie w więzieniu Barabasz, skazany wraz z innymi za morderstwo popełnione podczas rozruchów.
Verse 8
By the blast of your nostrils
    the waters piled up.
The surging waters stood up like a wall;
    the deep waters congealed in the heart of the sea.
Gdy więc, jak co roku, przed rezydencją Piłata, zebrali się ludzie proszący o uwolnienie więźnia, gubernator zapytał ich:

Verse 9
The enemy boasted,
    ‘I will pursue, I will overtake them.
I will divide the spoils;
    I will gorge myself on them.
I will draw my sword
    and my hand will destroy them.’
—Czy chcecie, abym uwolnił Króla Żydów?

Verse 10
But you blew with your breath,
    and the sea covered them.
They sank like lead
    in the mighty waters.
Zorientował się bowiem, że to najwyżsi kapłani z nienawiści uknuli ten spisek przeciwko Jezusowi.
Verse 11
Who among the gods
    is like you, Lord?
Who is like you—
    majestic in holiness,
awesome in glory,
    working wonders?

Kapłani jednak podburzyli tłum i ten, zamiast o Jezusa, prosił o uwolnienie Barabasza.

Verse 12
“You stretch out your right hand,
    and the earth swallows your enemies.
—Co mam zatem zrobić z Królem Żydów?—kontynuował Piłat.

Verse 13
In your unfailing love you will lead
    the people you have redeemed.
In your strength you will guide them
    to your holy dwelling.
—Ukrzyżuj go!—zawołali w odpowiedzi.

Verse 14
The nations will hear and tremble;
    anguish will grip the people of Philistia.
—Ale dlaczego?—dopytywał Piłat. —Jakie przestępstwo popełnił?

Oni jednak nie słuchali go i coraz głośniej wołali:

—Ukrzyżuj go!!!

Verse 15
The chiefs of Edom will be terrified,
    the leaders of Moab will be seized with trembling,
the people[c] of Canaan will melt away;
Chcąc więc zadowolić tłum, Piłat uwolnił Barabasza. Jezusa natomiast kazał ubiczować i skazał na śmierć przez ukrzyżowanie.

Żołnierze śmieją się z Jezusa

Verse 16
    terror and dread will fall on them.
By the power of your arm
    they will be as still as a stone—
until your people pass by, Lord,
    until the people you bought[d] pass by.
Żołnierze wyprowadzili Go na dziedziniec i zwołali cały oddział.
Verse 17
You will bring them in and plant them
    on the mountain of your inheritance—
the place, Lord, you made for your dwelling,
    the sanctuary, Lord, your hands established.

Ubrali Go w purpurowy płaszcz i włożyli na Jego głowę koronę uplecioną z długich, ostrych cierni.
Verse 18
“The Lord reigns
    for ever and ever.”

Potem, niby to oddając Mu honory, wykrzykiwali:

—Niech żyje Król Żydów!

Verse 19
When Pharaoh’s horses, chariots and horsemen[e] went into the sea, the Lord brought the waters of the sea back over them, but the Israelites walked through the sea on dry ground.
I bili Go po głowie trzcinowym kijem, pluli na Niego i drwiąc podali na kolana, aby oddać Mu pokłon.
Verse 20
Then Miriam the prophet, Aaron’s sister, took a timbrel in her hand, and all the women followed her, with timbrels and dancing.
Gdy im się to znudziło, ściągnęli z Niego purpurowy płaszcz, nałożyli Mu z powrotem Jego własne ubranie i poprowadzili na ukrzyżowanie.

Ukrzyżowanie

Verse 21
Miriam sang to them:

“Sing to the Lord,
    for he is highly exalted.
Both horse and driver
    he has hurled into the sea.”

The Waters of Marah and Elim

Po drodze zmusili przechodzącego tamtędy Szymona z Cyreny, ojca Aleksandra i Rufusa, aby niósł Jego krzyż.
Verse 22
Then Moses led Israel from the Red Sea and they went into the Desert of Shur. For three days they traveled in the desert without finding water.
W ten sposób doprowadzili Jezusa na miejsce zwane Golgotą (to znaczy: „Czaszką”).
Verse 23
When they came to Marah, they could not drink its water because it was bitter. (That is why the place is called Marah.[f])
Tam podali Mu do picia wino zaprawione gorzkimi ziołami, ale nie chciał go pić.

Verse 24
So the people grumbled against Moses, saying, “What are we to drink?”

Potem Go ukrzyżowali, a o Jego ubranie rzucili losy, aby ustalić, co kto ma wziąć.
Verse 25
Then Moses cried out to the Lord, and the Lord showed him a piece of wood. He threw it into the water, and the water became fit to drink.

There the Lord issued a ruling and instruction for them and put them to the test.

Była godzina dziewiąta rano.
Verse 26
He said, “If you listen carefully to the Lord your God and do what is right in his eyes, if you pay attention to his commands and keep all his decrees, I will not bring on you any of the diseases I brought on the Egyptians, for I am the Lord, who heals you.”

Do krzyża przybito tabliczkę z opisem Jego winy: „Król Żydów”.
Verse 27
Then they came to Elim, where there were twelve springs and seventy palm trees, and they camped there near the water.

Po obu stronach Jezusa ukrzyżowano dwóch przestępców.
Verse 28
— not in NIV
I tak spełniły się słowa Pisma: „Zaliczono Go do przestępców”.
Verse 29
— not in NIV
Przechodzący obok ludzie śmiali się z Niego. Patrzyli z pogardą i wołali:

—Widzisz, jak skończyłeś? Mówiłeś, że potrafisz zburzyć i w trzy dni odbudować świątynię!

Verse 30
— not in NIV
Skoro jesteś taki mocny, uratuj teraz siebie samego i zejdź z krzyża!

Verse 31
— not in NIV
Stali tam również najwyżsi kapłani i inni przywódcy religijni. Oni także naśmiewali się z Jezusa:

—Innych potrafił ratować, a siebie uratować nie może!

Verse 32
— not in NIV
Taki z niego Mesjasz, Król Izraela? Niech zejdzie z krzyża. Jeśli to zrobi, uwierzymy mu!

Również przestępcy, wiszący obok Jezusa, naśmiewali się z Niego.

Śmierć Jezusa

Verse 33
— not in NIV
Nagle, około południa, całą ziemię okrył mrok i aż do godziny trzeciej było ciemno.
Verse 34
— not in NIV
Wtedy właśnie Jezus głośno zawołał:

—Eloi, Eloi, lema sabachthani! (co znaczy: „Boże mój, Boże mój, czemu Mnie opuściłeś?”).

Verse 35
— not in NIV
Stojący w pobliżu ludzie sądzili, że woła proroka Eliasza.
Verse 36
— not in NIV
Jakiś człowiek pobiegł nawet po gąbkę, nasączył ją kwaśnym winem i podał Jezusowi, żeby się napił.

—Zobaczmy, czy zjawi się Eliasz i pomoże mu zejść!—wytłumaczył zebranym.

Verse 37
— not in NIV
Lecz Jezus wydał jeszcze jeden okrzyk i skonał.
Verse 38
— not in NIV
W tej samej chwili zasłona w świątyni, oddzielająca miejsce najświętsze, rozdarła się na dwie części—od góry aż do dołu.
Verse 39
— not in NIV
A rzymski dowódca, który stał obok krzyża i widział, jak Jezus umiera, zawołał:

—To naprawdę był Syn Boży!

Verse 40
— not in NIV
Kilka kobiet z daleka przyglądało się temu wszystkiemu—między innymi Maria z Magdali, Maria—matka Jakuba Mniejszego i Józefa, oraz Salome.
Verse 41
— not in NIV
Wierzyły one w Jezusa i służyły Mu pomocą, gdy przebywał w Galilei. A teraz, wraz z wieloma innymi kobietami, przyszły za Nim do Jerozolimy.

Pogrzeb Jezusa

Verse 42
— not in NIV
Ponieważ wszystko to wydarzyło się w dniu poprzedzającym szabat,
Verse 43
— not in NIV
pewien powszechnie szanowany członek Wysokiej Rady, Józef z Arymatei, oczekujący nadejścia królestwa Bożego, zdobył się na odwagę i pod wieczór przyszedł do Piłata z prośbą o wydanie mu ciała Jezusa.
Verse 44
— not in NIV
Piłat nie wierzył, że Jezus już nie żyje. Aby sprawdzić tę wiadomość, wezwał dowódcę odpowiedzialnego za ukrzyżowanie.
Verse 45
— not in NIV
Gdy uzyskał od niego potwierdzenie, zezwolił Józefowi zabrać ciało.
Verse 46
— not in NIV
Wtedy Józef kupił długie lniane płótno, owinął nim zdjęte z krzyża ciało Jezusa i złożył je w grobie, który był wykuty w skale. Wejście do grobu zamknięto przy pomocy ogromnego kamienia.
Verse 47
— not in NIV
Maria z Magdali oraz Maria—matka Józefa, dokładnie zobaczyły, gdzie położono Jezusa.